İdealist Eğitim Felsefesi – I

İdealist Felsefe Açısından Eğitim

İdealist felsefede doğrudan bir eğitim tanımı bulunması oldukça güçtür. Bununla birlikte, idealist felsefeye göre eğitim, genel bir yaklaşımla önceden varolan yani apriori olan bilginin aktarılması değerler açısından da ideal varlığa ulaşmak için idealin tekrarı biçiminde betimlenebilir (Sönmez, 2009, ss. 38-39). Eğitim, insanın zihinsel süreçlerinin geliştirilmesidir. Entelektüel eğitim önemlidir. Bu felsefeye gö­re insan, özgür iradelidir, kişi kendi düşüncelerini gözden geçirerek gerçeğe ulaşa­bilir. Eğitim, bireyi, iyi, doğru ve güzele teşvik etmeli; insanın doğuştan getirmiş ol­duğu kimi yetenekleri ortaya çıkarmaya çaba göstermelidir (Sözer, 2008, s. 62).

Öğretim programının amaç boyutu açısından bakıldığında, idealist eğitimde amaç kişiyi iyiyi, doğruyu ve güzeli aramaya yöneltmektir. İdealizmin bilgi teori­sine göre gerçek bilgi, aklın ürünü olan bilgidir. Bu nedenle eğitim durumları in­san aklını çalıştırmayı sağlayacak ve onu Tanrı’ya ulaştıracak biçimde düzenlenme­lidir (Kazu, 2002, s. 74). İdealizme göre, akla dayalı ve insanı Tanrıya ulaştıracak olan davranışlar istendiktir. Bu bağlamda idealizmde eğitim durumu, insanın aklı­nı çalıştırmayı sağlayacak ve onu Tanrıya ulaştıracak biçimde düzenlenmelidir. (Sönmez, 2009, s. 46). İdealist felsefede merkezde konular, dersler, evrensel doğ­rular ve bunları aktaracak öğretmen bulunmaktadır. Bu nedenle idealistler bilgi merkezli eğitim programları geliştirme yaklaşımını benimsemişlerdir (Alkan, 1983, ss. 23-25). Bu bağlamda idealist bir eğitimin amacı, öğrencileri doğruyu aramaya teşvik etmek ve bu doğrultuda zihnin çalışmasına olanak vermektir (Gutek, 2001, s. 15). İdealist felsefenin etkisinde bulunan eğitim sistemi içerik ve konu açısından akıl yürütmeyi ön planda tutması nedeniyle aritmetik, felsefe, mantık, ahlak tarih ve din derslerinin okutulmasını savunur. İçerikte sunulan önermeler akla dayalı ve kesin (mutlak, değişmez) doğrudur. Üstelik bunlar, öğrencinin aklını çalıştırıp kul­lanmasını sağlayacak biçimde verilmelidir (Üstüner, 2005, ss. 99-101). İdealist eği­timin davranışsal boyutu, etik unsurların bir bakıma değerlerin zengin bir kaynağı olan kültürel miras, felsefe, teoloji, tarih, edebiyat ve sanat eleştirisi gibi konularla aktarılmaktadır. Değer eğitimi, idealist anlayışa göre öğrencinin değerli davranış ve insan modellerini örnek alarak onların üslubunun taklit edilmesi ve sürdürmesi amacını gütmektedir (Gutek, 2001, s. 29). Öğretim programının öğretme-öğrenme süreçleri açısından bakıldığında, idealizmin program anlayışına göre, programlar asıl gerçekliği ve ona ilişkin metafizik bilgiyi yansıtmalı, evrensel değerleri kapsa­malıdır.

Yazar hakkında

merter

Tüm gönderileri gör